NARAHATLIQ HİSSİNİN SƏBƏBLƏRİ

Xüsusi

Psixoloji narahatlıq hissi – həyəcan, stres, panik ataka, sosial fobiya kimi problemlərə gətirib çıxarır. Aşağıda sadalanan səbəblərdən bəziləri bir-birinə bağlı olan səbəblərdir. Sizin narahatlığınız bu səbəblərdən birinə və ya bir neçəsinə, hətta hamısına da bağlı ola bilər. Səbəbləri aydınlaşdırdıqdan sonra hamısının birdən olmamaq şərtilə üzərlərində işləmək olar. Bəzən, sadəcə problemi yaradan səbəbin fərqində olmaq belə, problemin yüngülləşməsinə, hətta yox olmasına kömək edə bilir. 

1.   Qorxaqlıq
2.  Ölüm qorxusu
3.   Fiziki acı qorxusu
4.   Xoşbəxtlik qorxusu
5.   Utancaqlıq, çəkingənlik
6.   Cinsəllik qorxusu, utancaqlığı və çəkingənliyi
7.   Cəsarət çatışmazlığı, cəsur ola bilməmək
8.   Özünü qəbul etməmək və sevməmək
9.   Xarici görünüşünü qəbul etməmək və sevməmək
10.  Özünü dəyərsiz, önəmsiz  hiss etmək
11.   Özünü başqaları ilə müqayisə etmək
12.   Mükəmməlliyyətçilik
13.   Özünə güvənməmək – sağlamlığına, ağlına, gücünə, bacarığına, savadına, gözəlliyinə, potensialına güvənməmək
14.   Həyata güvənməmək
15.   Həyata, bilinməyənə, təcrübələrə, yeniliklərə açıq olmamaq
16.   Tənbəllik, iradəsizlik, komfort zonanın xaricinə çıxa bilməmək, passiv həyat tərzi, monoton həyat tərzi, fiziki.. psixoloji.. ruhsal baxımdan yalnış həyat tərzi, məsuliyyətsizlik, təxirə salma vərdişi, şəxsin həyatında kifayət qədər sosiallığın olmaması, qaçınma davranışları
17.  Səbrsizlik
18.  Tələskənlik
19.  Anı yaşaya bilməmək
20.  Keçmişdə və ya gələcəkdə yaşamaq, gələcək barəsində narahatlıq
21.  Mənfi düşünmək, mənfi düşüncələr
22. Başqalarının nə düşündüyünü önəmsəmək
23. Həddindən artıq düşünmək

Müəllif: Fidan Aslanova

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: +2 (from 2 votes)

Fidan Aslanova

Fitret.az idarəçisi

 
Facebook

2019-CU İLƏ ÖZƏL- İŞIQ TUTAN SEÇMƏLƏR

Xüsusi

İnsanları sev, lakin qısqanc olma, sahiblənmə. Mümkün qədər çox insanla əlaqə qur, lakin azad qal və qoy, onlar da azad qalsın. Basqı altına almağa çalışma və heç kimin səni basqı altına almağına icazə vermə.
Əşyalardan istifadə et, lakin unutma: bu dünyaya əllərin boş gəlirsən və gedərkən də əllərin boş olacaq, buna görə də heç bir şeyə sahib ola bilməzsən.

Sənin xoşbəxtliyin, sənin şüurunun keyfiyyətinə bağlıdır. Xaricdəki şeylərə bağlı deyil.

Gülmək, çiçək açmaqdır.

Pul, həyat tərzin nədirsə, onu zənginləşdirər.

Xoşbəxt bir insan, Tanrının hər yerdə olduğunu görər. Onu görə bilmək üçün xoşbəxt gözlərə ehtiyacın var.

Əgər kimsə səni təhqir etsə və sən sussan – heç bir şey olmamış kimi – qarşındakı insan daha da hirslənər; getdikcə daha da özündən çıxar. Sən də hirslənsən, o bunu anlaya bilər, ancaq səssizliyini anlaya bilməz. Hətta, sənin səssizliyin səbəbilə özünü çox təhqir edilmiş hiss edə bilər. Sən, səssizliyin sayəsində yüksəlirsən. O isə böcək kimi qalır.

Həyatın istifadə qaydası yoxdur.

Əgər sən kişisənsə və qısqancsansa, qadın beyninə sahibsən. Əgər qadınsan və qısqanc deyilsənsə, onda kişi beyninə sahibsən.

Nə üçün qadın kişidən daha qısqancdır? – çünki qısqanclıq qorxudan doğur. Kişi, qadınla müqayisədə daha az qorxar, səbəb budur – kişi qadınla müqayisədə daha az qorxar. Daha az qorxduğu üçün də daha az sahiblənir. Qadın ağlı daha çox qorxar, qorxu ona təbii gələr, həmişə titrəyər. Bu qorxu səbəbilə qadın daha çox sahiblənər. Sahib olduğuna tamamilə əmin olmadığı müddətcə xoşbəxt olmaz. Və tamamilə sahibləndiyi zaman da xoşbəxt ola bilməz, çünki kişi artıq ölüdür. Ancaq, azadlıq insanı canlı edər.

Gerçək bir insan,  onu xoşbəxt edən şeyləri edəcək cəsarətə sahibdir.

Yanına sayılmayacaq qədər çox, yüzlərlə quş gəlirdi. Hisslərin dilini bilirdi. Bu sevgidir. Heç kim sevgidən qorxmaz, quşlar belə. Və onlar mütləq sizdən daha çoxunu hiss edərlər, çünki düşünə bilmək üçün hər hansı bir vəsaitləri, kifayət qədər beyinləri yoxdur.

Əgər həqiqətən gerçəyin nə olduğunu öyrənmək istəyirsənsə, din və fəlsəfənin içində itməməyə diqqət et.

Bir şeylərin axtarışında olmaq, bir şeyləri arzulamaq ağlın ən başda gələn xəstəliyidir. Bir şey axtramamaq, bir şey istəməmək, varlığının ən böyük sağlamlıq işarəsidir.

Zen insanı məqsədsiz şəkildə dolanar, bir hədəfi, bir gələcəyi yoxdur. Anlıq yaşayar, beyni işin içinə qarışdırmaz; eynilə yarpağın etdiyi kimi özünü küləyə buraxar. Küləyə deyər ki, “Məni istədiyin yerə apar.” Əgər göyün üzündə küləklərlə yüksəklərə çıxarsa, yerdə qalanlara qarşı özünü üstün hiss etməz. Əgər yerə düşsə, küləklə göyün üzünə yüksələnlərə qarşı dəyərsizlik duyğusu bəsləməz. Uğursuz ola bilməz. Əsla məğlubiyyətə uğramış hiss edə bilməz. Məqsədin yoxdursa, necə uğursuz ola bilərsən? Və də əgər, bəli bir hədəfə doğru getmirsənsə, necə məğlubiyyətə uğramış kimi hiss edə bilərsən? Üzüntüyə yol açan gözləntilərdir. Şəxsi ehtiraslar, uğursuzluğu gətirər. Zen insanı uğursuz olduğu zaman belə müzəffərdir.

Sevdiyin insanla belə gerçək ola bilməsən, harda gerçək olacaqsan? Harda? Səni sevdiyini düşündüyün insanla da gerçək ola bilməsən, onunlaykən belə gerçəyi açıqlamağa qorxur və gizlənirsənsə, tamamilə azad ola biləcəyin bir yeri harda tapacaqsan?

İcazə ver, hər şey öz yoluna getsin.

Əgər özünə güvənirsənsə, mənə güvənə bilərsən, insanlara güvənə bilərsən, varoluşa güvənə bilərsən. Əgər özünə güvənməsən, başqa heç bir güvən mümkün deyildir.

Sevgi idarə edilə bilməz, sifarişlə ortaya çıxmaz. Bir dəfə yox olduğu zaman da, geri qaytarmağın yolu yoxdur.

Həqiqi eşq üçün sabah yoxdur, həqiqi eşq üçün zaman yoxdur. Əgər bir insanı sevirsənsə, sevirsən. Sabah nə olacağı səni maraqlandırmır. Bu an elə çoxdur ki, bu an bir sonsuzluqdur. Sabah nə olacaq, görəcəyik. Sabah gələndə… Və sabah heç gəlməz. Həqiqi eşq indiyə aiddir.

Kimisə sevirsən və söz verirsən: “Səni həyatım boyu sevəcəyəm.” Əslində çox yaxşı bilirsən ki, sabahından əmin ola bilməzsən; saxta bir söz verirsən. Bütün deyə biləcəklərin sadəcə bundan ibarət ola bilər: “Hal-hazırda sənə aşiqəm və sənə hər şeyimi verirəm. Daha sonrası haqqıda heç bir şey bilmirəm. Necə söz verə bilərəm? Məni bağışla.”

Əslində kimsə səni sevdiyi zaman təəccüblənirsən. “Nə, mən? Kimsə məni sevir?” Zehnindən bu fikir yüksəlir: “Məni tanımır, ona görə. Əgər məni tanısa, əgər məni olduğum kimi görsə, məni əsla sevməz.” Buna görə də sevgililər özərini bir-birilərindən gizlətməyə başlayır. Çox şey gizli saxlanır, sirlər açılmır, çünki ürəklərini açdıqları anda sevginin itməyə məhkum olduğundan qorxurlar. Özlərini sevə bilmədiklərinə görə, başqasının onları sevə biləcəyini necə qəbul etsinlər? Sevgi özünü sevməklə başlayar.

Həyat, çözüləcək bir problem deyil, yaşanacaq bir sirrdir.

Əslində gözəl insan da yoxdur, çirkin insan da yoxdur. Çirkin insan biri ilə uyumlu ola bilər; o zaman çirkin insan, o insan üçün gözəldir. Gözəllik uyumun bir kölgəsidir. Əslində bir insana gözəl olduğu üçün aşiq olmursan; olan bunun tam əksidir. Birinə aşiq olduğun zaman, o insan gözəl görünür. Gözəllik fikrini gətirən eşqdir; əksi olmaz.
Lakin sənə tam uyan birini tapmaq nadir hallarda olur. Kimsə o qədər şanslı olduğu zaman, o zaman həyat bir melodiya ilə yaşanar;  o zaman iki bədən və tək ruh var. Bu gerçək bir cütlükdür. Və harda belə bir cütlüyə rast gəlsən, böyük bir zərafət və musiqi vardır çevrələrində, böyük bir aura, gözəl bir işıq, bir səssizlik…

Özünü sev. Bu sənin təməl öhdəliyin olmalıdır. Özünü sev. Digər hər şey öz-özlüyündən olacaqdır, amma təməli budur.

Sevinc, bütün qorxular üçün əks təsirdir. Həyatın dadını çıxarmasan, qorxu başlayar. Həyatın dadını çıxarsan, qorxu itib gedər.

Qorxu, sahib olmaq arzusundan doğar; bir yan məhsuludur; sahib olmaq istəyərsən, buna görə də qorxu başlayar. Əgər sahib olmaq istəməsən, qorxu da olmaz.

Dünyada hər zaman möhtəşəm şeylərin olmağını gözləyərək bir sürü şey qaçıran tonlarla insan var. Olmaz. Sadəcə kiçik şeylər olar; yemək yeyərək, səhər yeməyi yeyərək, yürüyüşə çıxaraq, duş qəbul edərək, bir dostla danışaraq, sadəcə tək başına oturub göy üzünə baxaraq və ya yataqda uzanıb heç bir şey etməyərək. Bu kiçik şeylər, həyatı yaradır. Bunlar həyatın içindədir. Buna görə də hər şeyi sevinclə et və hər şey bir duaya çevrilsin.

Qorxursansa, qorxursan – niyə bunu problem edəsən ki?

Səhv etməkdən qorxma, çünki səhv etməkdən qorxsan, heç irəli gedə biməzsən və həyatı qaçırarsan. Səhv etmək, heç bir şey etməməkdən yaxşıdır.

Qorxu varsa və sən onunla bağlı bir şey etməyə başlasan, yeni bir qorxu başlayacaq; qorxu qorxusu; hər şey daha da qarışacaq. Buna görə də qorxu varsa, qəbul et. Onunla bağlı heç nə etmə, çünki “etmənin” bir köməyi olmayacaq. Sənin qorxudan edəcəyin hər hansı bir şey, daha çox qorxuya səbəb olacaq; qarışıqlıqla edəcəyin hər hansı bir şey, daha çox qarışıqlıq yaradacaq. Heç bir şey etmə! Qorxu varsa, qorxunun orda olduğunu bil və qəbul et.

Qorxu çözülə bilər, lakin ondan qurtulmaq üçün tələsmə; yoxsa gizlədəcəksən. Səbrli ol, izlə, anlamağa çalış. Sənin bir parçan olduğunu qəbul et. Sənə yapışan çirkin bir şey olduğunu düşünmə – bu, onu rədd etməkdir və rədd etmənin faydası olmayacaq. O sadəcə sənin bir parçandır. Sevgi necə bir parçandırsa, qorxu da elədir. Qəzəbin bir parçan olması kimi, o da sənin bir parçandır. Heç bir duyğunu rədd etmə, çünki bütün o duyğular səni yaradır və hamısı gərəklidir. Əlbəttə, tək bir duyğuya ilişib qalmaq lazım deyil; sənin içində həmişə bir orkestr olmalıdırlar, ölçülü qalmalıdırlar.

Eqonun ölümü, sənin ölümün deyil; eqonun ölümü, əslində həyat ehtimalıdır.

Qorxu hiss edilirsə, problem sevgidir. Daha sevgi dolu ol. Qarşındakı insana qarşı bir neçə addım at… çünki hamı qorxur, sadəcə sən yox. Sən birinin sənə gəlib sevməyini gözləyirsən – sonsuza kimi gözləyə bilməzsən, çünki qarşı tərəf də qorxur. Və qorxan insanlar bir şeydən çox qorxarlar və bu da rədd edilməkdir. Mən gəlib sənin qapını döysəm, sənin məni rədd etməyin bir ehtimaldır. Bu rədd, bir yaraya çevriləcək. Ona görə də gəlməməyim daha yaxşıdır. Yalnız olmaq daha yaxşıdır. Tək başına olmağın, kiminləsə yaxınlaşmamağın daha yaxşıdır, çünki rədd edilə bilərsən. Yaxınlaşdığın və sevgiyə dair addım atdığın anda ilk qorxu başlayar – qarşı tərəf səni qəbul etsə belə, ehtimal həmişə var – səni geri çevirə bilər. Buna görə də qadınlar əsla ilk addımı atmazlar; onlar daha çox qorxur. Həmişə kişidən gözləyirlər – kişi gəlməlidir. Onlar həmişə rədd etmə və qəbul etmə ehtimalını özlərinə saxlayırlar, qarşı tərəfə bu şansı verməzlər, çünki kişilərlə müqayisədə daha çox qorxarlar. Buna görə də bir çox qadın bir ömür boyu gözləyər! Qapılarına heç kim gəlməz, çünki qorxan bir insan bir anlamda elə çox qapanar ki, insanları özünə yaxınlaşdırmaz. Qorxan insan ətrafına elə çox titrəyişlər yayar ki, yaxınlaşan hər kəs vazkeçər. Hərkətlərində belə qorxunu hiss edə bilərsən.

Mənbə: Osho 
Hazırladı: Fidan Aslanova

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: +2 (from 2 votes)

Fidan Aslanova

Fitret.az idarəçisi

 
Facebook

SOSİAL FOBİYA HAQQINDA POZİTİV BİR SÖHBƏT :)

Xüsusi

Əvvəla qeyd etmək istəyirəm ki, yazının adını təsadüfi seçməmişəm. Sosial fobiya vəziyyətinə pozitiv yanaşma çox önəmli və təsirlidir.

Öncəliklə əgər sosial fobiya yaşayan birisinizsə, bunun fərqində olun və qəbul edin. Amma qətiyyən bu vəziyyəti problem olaraq görməyin! Qəbul etmək və problem olaraq görmək fərqli şeylərdir. Qəbul etmək yaxşıdır, qəbul edin. Amma problem olaraq görməyin. Bu, vəziyyəti daha da çətinləşdirməkdən başqa bir işə yaramayacaq. Sosial fobiyamız olduğunu problem etdiyimiz halda, həyatda bir addım geridə olduğumuzu və eləcə də hər zaman bir addım geridə olacağımızı, bədbəxt olduğumuzu düşünəcəyik. Hər dəfə bu vəziyyəti yaşadıqdan sonra acı çəkəcək, depressiyaya düşəcək, qayğı yaşayacaq, özümüzə nifrət edəcək, özümüzü sevə bilməyəcək, qaçıb gizlənəcək, uzaqlaşacaq,  geriyə gedəcəyik. Və ya problemi həll etməyə çalışacağıq, hər dəfə, özümüzdən asılı olmadığı halda, “növbəti dəfə belə etməyəcəm.. belə olacam” filan kimi sözlər verəcəyik və yenə də qaçınılmaz olaraq uğursuz olub özümüzü pis hiss edəcəyik. Bu mövzuda çalışıb çabalamaqla vəziyyəti düzəldə bilməz, əksinə daha da ağırlaşdıra bilərik. Yaşadığımız vəziyyət narahatlıqdır. Rahat olmağa çalışmaq isə son dərəcə yalnış bir səydir. Çünki çalışmaqla heç vaxt rahat ola bilmərik. Rahatlıq, onsuz da çalışmama halıdır. Rahatsansa, rahatsan. : ) Vəziyyəti qəbul etmək isə tamamilə fərqli bir şeydir. Necə deyərlər, qəbulda bərəkət var. Həqiqətən də belədir. Sosial fobiya yaşayan biri olduğumuzu qəbul etdiyimiz zaman, qeyd olunan mənfi şeyləri yaşamaqdan yan keçəcəyik. Yaxşı bəs, qəbul etdiyimiz zaman bir daha sosial fobiya yaşamayacağıqmı? Əlbəttə ki, yaşayacağıq. : ) Narahat olmayın, belə də olmaldır, işlər tam qaydasında gedir. Amma iş orasındadır ki, yaşayacağımız sosial fobiyanın dərəcəsi və sıxlığı getdikcə azalacaq və nəhayət xoşbəxt sonluq, yox olacaq. : ) Amma xoşbəxtlik sadəcə sonda olmayacaq. Sosial fobiya yaşadığımız dövrlərdə də olacaq. Qəbul etdiyimiz zaman anı yaşayacağıq. Nə, keçmişdə yaşadığımız sosial fobiya vəziyyətlərinə ilişib qalaraq özümüzü bədbəxt edəcək, nə də bir də bunu yaşamamaq üçün gələcəklə bağlı planlar quracağıq, çalışacağıq. Lakin qəbul etmək, tam olaraq heç bir şey etməmə vəziyyəti də deyil. Bəhs etdiyim qəbul, müsbət anlamlı bir qəbuldur. Çarəsizlikdən sığınıdığımız mənfi anlamlı bir qəbullanma deyil. Yaradıcı, produktiv bir qəbul olub, yetkin bir reaksiyadır. Edəcəyimiz şeyləri də problem həll etmək üçün etmirik, çünki ortada bir problem yoxdur, sosial fobiya vəziyyətini problem olaraq görmürük. Sadəcə olaraq müsbət anlamlı qəbulla birlikdə təbii olaraq ortaya çıxan təmkinli əməklər verməyə başlayacağıq. Bu əməklərdən sonra da sosial fobiya yaşadığımız zaman bunu özümüzə problem etməyəcəyik. Bu əməklər sosial fobiya yaşadığımız anda və növbəti dəfə sosial fobiya yaşamamaq üçün verilmir. Konkret bir gözləntimiz yoxdur. Bu əməklər, sosial fobiya yaşadığımızın, sosial fobiya yaşayan bir insan olduğumuzun fərqinə vardıqdan sonra, sosial fobiya yaşamadığımız zamanlarda inkişafa söykənən, daha geniş bir zamana yayılan təlaşsız addımlardır.

Sosial fobiya yaşayan bəzi insanlar, həll yolu olaraq içkiyə və siqaretə müraciət edir və bəziləri getdikcə hətta bu və bu kimi vasitələrin aludəçisinə çevririrlər. Əslində hər kəs, bu mövzu ilə bağlı bu yollara əl atmağın ən pis seçim olduğunun fərqindədir. Beləliklə, bu versiyanı unudun getsin və ya artıq gecdirsə, fərqindəliyinizin səsinə qulaq asın. Daha məsum alternativlər var. : )
Nizamlı idman, nəfəs, yoga, streching  məşqləri edin. Meditasiya ilə məşğul olun.
Gedəcəyiniz yerlərə daha erkən gedin.
Açıq havada daha çox vaxt keçirin.
Tez-tez topluluq içində olmağa çalışın.
Özünüz üçün telefon zəngləri, görüşlər, foto və kamera çəkilişləri  təşkil edin.
Mümkün qədər çox sayda fərqli məkanlarda olun.
Filmlərə baxın və insanları, onların davranışlarını diqqətlə izləyin.
Komplekssiz, özünə güvənən, rahat insanlarla dostluq edin, onlarla çox vaxt keçirin.
Aktiv həyat tərzi keçirin.
Beyin sağlamlığınıza diqqət edin.
Müsbət əhval-ruhiyyə yaradan kompozisiyaları tez-tez dinləyin.
İnternet, xüsusilə də sosial şəbəkə istifadənizi dügün tənzimləyin, əks təqdirdə sosial fobiyaya daha meyilli olarsınız.
İnsanların olduğu, hətta insanların çox olduğu yerlərdə kitab, qəzet və s. oxuya biləcəyiniz bir şeylər oxuyun.
Dik durun.
İnsanları gözünüzdə böyütməyin və eləcə də özünüzü gözünüzdə kiçiltməyin.
Rəqsə gedin.
Bəzi insanlara sosial fobiyanız olduğunu söyləyin, bəzən bundan bəhs edin.
Hər fürsətdə insanlarla ünsiyyət edin.
Yuxu sağlamlığınıza fikir verin.
İnsanlarla göz təması qurun.
Bayırda, fərqli məkanlarda bir şeylər yeyin, için.
Tez-tez güzgüyə baxmayın.
Tez-tez bədəninizi incələməyin.
“İlk addım”lar atın.
Heç vaxt etmədiyiniz və ya etməyəcəyiniz yaxşı bir şeylər etməyə başlayın.
Əslində sosial fobiya yaşayan insanlar, bəzi müsbət şeyləri beyinlərinə oturtmalıdırlar və bəzi məsələləri beyinlərində həll edib bitirməlidirlər. Sosial fobiya müxtəlif səbəblərdən qaynaqlanır və bu səbəblərdən biri də mənfi, yalnış fikirlərimiz, düşüncələrimiz, qavrayışımız, psixologiyamızdır. Oralarda təmizlik işləri aparmaq çox faydalı ola bilər. : )
Həyat tərzinizi mümkün qədər yaxşılaşdırmağa çalışın.
Bir çoxları kimi, sizin də xoş görünüşlü, dəyərli, önəmli biri olduğunuzu bilin.
Psixologiya ilə maraqlanın.
İşə əyləncə kimi baxın. Bəzi şeyləri sınaqdan keçirib, kiçik uğurlar əldə etdikdən.. pozitiv hiss etdikdən sonra bu sizə motivasiya verəcək və maraqla müxtəlif  maraqlı təcrübələri davam etdirmək istəyəcəksiniz.
Ən əsası isə!… Boş verin. : ) Ciddi qəbul etməyin. : ) Bir şeyi nə qədər ağlınıza ilişdirib, fikirlərinizdə dolaşdırsanız, bir o qədər çətinləşdirərsiniz və boş verdiyiniz qədər asanlaşdırarsınız. ; )

Sosial fobiya yaşadığınızdan dolayı inkişafınıza söykənən təmkinli addımlar atacağınız zaman, birdən-birə, necə maraqlı bir həyat yaşadığınızın, hətta elə yeni yeni həqiqətən yaşamağa başladığınızın  şahidi olacaqsınız. ; ) Uğurlar.. : )

Müəllif: Fidan Aslanova 

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: +7 (from 7 votes)

Fidan Aslanova

Fitret.az idarəçisi

 
Facebook

ÖZÜNƏ GÜVƏNMƏYİN 19 YOLU

Özünə güvənməyin 19 yolu1. Duruşunuz dik olsun: Duruşunuz dik olsa, “Həyatdan qorxmuram və həyatı qucaqlayıram” demiş olarsınız. Ralph Waldo Emersonun bir sözünü xatırlayaq: “Nə olduğunuz o qədər yüksək səslə danışır ki, nə dediyinizi eşidə bilmirəm.”

2. İmkanlarınızın əl verdiyi ölçüdə xarici görünüşünüzü yaxşılaşdırın: Görünüşünüz həm sizə, həm də başqalarına çox güclü mesajlar yollayar. Çəkiniz artıqdırsa, çəkinizdən qurtulduğunuz zaman özünüzü daha yaxşı hiss edəcəksiniz. Qeşəng geyinin. Büdcənizi aşın demirəm, amma geyiminizə diqqət edin. Sərfəli şərtlərdə də qeşəng geyinə bilərsiniz.  Bunun necə olacağı barəsində əmin deyilsinizsə, tövsiyyələr ala bilərsiniz. Görünüşünüzü yaxşılaşdırmağınız, həm sizin özünüzə, həm də başqalarının sizə olan baxışının müsbət yöndə dəyişməsini təmin edəcəkdir.

Qeşəng bir paltar geyinəndə ( çox uyğun bir qiymətlə bir araya gətirdiyim), yansımasını düşüncələrimdə, davranışlarımda və insanların mənə olan reaksiyalarında açıq bir şəkildə görə bilirəm. Adi geyindiyiniz bir günlə, olduqca qeşəng geyindiyiniz gün küçəyə çıxanda insanların sizə olan reaksiyalarını özünüz dəyərləndirin. Alış-verişdə, bankda işinizi həll edərkən, və ya bir şey içmək üçün hardasa oturanda insanların sizə yanaşmaları fərqli olacaqdır.

3. Diqqətinizi öz üzərinizdən çəkin: İnsan əlaqələrində çətinlik yaşamağımızın ən önəmli səbəblərindən biri, diqqətimizi öz üzərimizdə saxlamağımızdır. Özümüzə fokuslanırıq. Utancaqlıq, davamlı olaraq özümüzə diqqət etməyimizdən və başqalarının da hər an bizə diqqət edib bizi mühakimə etdikləri düşüncəsindən qaynaqlanır. “Görəsən, qarşımdakı insan mənim haqqımda nə düşünür?” deyə davamlı olaraq bir narahatlıq yaşayarıq. Bu şəkildə necə rahatlayıb özümüz ola bilərikki? Həyatın dadına necə baxa bilərik? Evdən bayıra çıxdığımız anda gərilməyə başlayarıq. Diqqətinizi öz üzərinizdən atıb başqalarına verin.

Özünü rahat buraxmasan, hər an rədd edilmə qorxusu ilə yaşayarsan. Əlbəttə, axşam özünü pis hiss edərsən. Qırxayaq necə yeridiyinə diqqət etdiyi zaman yeriyə bilməyibmiş. Sən də atdığın hər addımı ölçsən, eninə uzununa düşünsən, təbiiliyini yox edərsən. Yeriyə biləcəyin kimi yeriyə bilməzsən. Ondan sonra da davamlı olaraq, “Niyə elə elədim, niyə belə elədim.. niyə onu söylədim, niyə bunu söyləmədim?” deyərsən. Dünyanı özünə zəhər edərsən. Özün olmağın özgürlüyünü və xəfifliyini yaşa!

Bəzi kitablarda, yerimə sürətinizi artırın, deyir. Daha da yaxşısı, gedəcək bir yeriniz və etməli olduğunuz işlər olsun. Hədəfləriniz varsa və bunun uğunda çalışırsınızsa, onsuz da özünüzü düşünməyə vaxtınız qalmaz. Özünüzlə uğraşmazsınız. Yəni təbiiliyinizi qazanarsınız və bunun sayəsində gerçək mənliyinizi ortaya tökə bilərsiniz.

4. Etməyiniz lazım olan şeyləri edin: Bir şeyi etməyiniz lazımdır və ona laqeyd yanaşırsınızsa, özünüzə duyduğunuz güvəni və sayğını  zədələyərsiniz.

5.Hədəflər təyin edin və gündəlik irəliləmələr yazın: Hara getdiyinizi bilin. İnsana daha çox güvən verə biləcək çox az şey vardır.

6-Söz alın: DüşünChief-product-officer-businessman-smilecələrinizi söyləməkdən; sinifdə, bir toplantıda və ya bir qrupla birlikdəykən söz almaqdan çəkinməyin. Danışmadıqca, bir şeylər danışmaq mövzusundakı tərəddüdünüz artar. Avtobusda, benzin alarkən və ya sırada gözləyərkən insanlarla söhbət edin. Dünyanın ən ağıllı şeyini söyləmək məcburiyyətində hiss etməyin, özünüzü. Salam verin, havadan sudan danışın. Marketdə olarkən, liftdə olarkən insanlara bir şeylər söyləyin.

7-Rahatlayın:  Sevgiyə açıq olun, həyatı içinizə çəkin.

8-Oxuyun: Ümumi dünyagörüşünüzü artırın. Futbol, paparazzi və popstar məsələlərinin xaricində danışacaq bir şeyləriniz olsun.

9-İdmanla məşğul olun: İdmanla məşğul olarkən  ifraz olunan endorfin həm sizi gücləndirəcək, həm də rahatlaşdıracaq. İdman, sizə gərginliyi atmağınıza köməkçi olur, dinclik təmin edib güvən verir. İdmanın fiziki olduğu qədər, zehni və ruhi faydaları da vardır. Depressiya yaşayan insanlara həkim və psixoloqların ilk tövsiyəsi, hərəkət etmələri və ya idman etmələri istiqamətindədir.

10.Yerişiniz, özünüzə duyduğunuz güvəni göstərsin: “Özümlə qürur duyuram”deyən bir yerişiniz olsun. Özünüzlə qürur duymalısınız, çünki bir şeyləri dəyişdirmə cəsarətini göstərirsiniz. Bayırda və televiziyada, insanların yerişlərinə diqqət edin. Kimlər özləriylə qürur duyur?

11. Soyuqqanlı olun: Yaşadığınız ana fokuslanın. Keçmişdə də, gələcəkdə də yaşamayın. Zehininizi yavaşladıb dincliyinizi qoruyun.

12.Ses tonunuza diqqət edin: Səs tonunuz sizinlə əlaqədar əhəmiyyətli ipucları verir. Səsinizi yalnız siz eşidə bilirsiniz?  Özünə güvənən insanların səsi daha yüksək çıxar.

13.Gülümsəyin: Amma bu gülümsəmə yalnız səthi mimikalarla olmasın. İçdən gülümsəyin, ruhunuz gülümsəsin.

14.Göz təması qurun: Özünə güvənməyən insanlar gözlərini qaçırarlar. Təbii ki bu, qarşımızdakı adama gözlərimizi heç ayırmadan baxmaq mənasını vermir. Yenə, bayırda və ya televiziyada izlədiyiniz proqramlarda, insanların göz təmaslarını müşahidə edə bilərsiniz. Özünü güvəndə hiss etməyəni və ya o anda rahat olmayanı fərq edə  bilərsinizmi? Özünə güvənən və rahat olan adam, qarşısındakının gözlərinə necə və hansı sıxlıqda baxır?

15.İstər kişi olun istər qadın, möhkəm bir əl sıxmağınız olsun: Salamlaşarkən, yalnız əl uzadılmaz, qarşılıqlı mesaj mübadiləsi də həyata keçirilər. Əllə salamlaşarkən, sadəcə əlinizi uzatmağınız, qarşıya sizinlə əlaqədar qarışıq mesajlar yollayar. Qarşınızdakı adama, ‘Məndə həyat var!’ mesajını verin.

16. Sosial mühitlərdə olun, insanlarla tanış oluÖzünə güvənməyin 19 yolun: Müxtəlif fəaliyyətlərə qatılın. Fərqli şeylər təcrübə edin. Sadəcə kiçik bir çevrədə yaşamayın.

17. Müsbət və özünə güvənən insanlarla dostluq edin: Mənfi təsirləndiyiniz dostlarınızla tez-tez görüşməyin. Davamlı olaraq ağlayıb sızıldayan duyğusal vampirlərdən qaçın.

18. Sevgi əlini öncə siz uzadın: Riskə girin. Böyük bir ehtimalla, qarşısınızdakı insan da özünü, sizin hiss etdiyi kimi hiss edir. Bunu bir neçə dəfə sınayıb müsbət reaksiya aldıqda insanlarla dialoqlarınızda özünüzü daha rahat hiss edəcəksiniz.

19. Enerji səviyyənizi artırın:  Fizioloji olaraq özünüzü yaxşı hiss etdiyinizdə, özünüzə olan güvəniniz artacaq. Bunun üçün qidalanmanıza və yuxunuza diqqət etməlisiniz. İdman etməlisiniz, dərin nəfəs almalısınız. Yorğun, yuxusuz və ya özünüzü enerjili hiss etmədiyiniz zamanlarda özünüzə olan güvəninizin azalacağını bilin.

Mənbə: www.gencgelisim.com
Müəllif: Cengiz Erşahin

Hazırladı: Fidan Aslanova

 

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: +14 (from 14 votes)

Fidan Aslanova

Fitret.az idarəçisi

 
Facebook

ÖZÜN OLMAQ CƏSARƏTİ: ŞÜBHƏ VƏ İNANCDAN GÜVƏNƏ DOĞRU

Azadlıq, bir məqsəd deyildir. Azadlıq, insan üçün sadəcə bir fürsətdir.

İnsanların hardasa hamısı, çoxluq içində özünü güvənli hiss edər. Hardasa hər kəsin bir millətə, bir ailəyə, bir dinə mənsub olması, bir quruluşa və ya bir siyasi partiyaya üzv olması; insanlarınşübhə özlərini bağlayacaq zəncirlər tapmağa davam etmələri, güvən duyğusu üçündür. İnsanlar, bu zəncirlər, bu bağlar içində rahatlaşarlar. Bu bağlar artıqlaması ilə güvən verər və heç bir məsuliyyət yüklənməyini gərəkli etməz. Arxanı bir topluma, dövlətə, ailəyə, dinə və ya təqsiri və məsuliyyəti üstünə ata biləcəyin hər hansı bir şeyə söykənməyin, sənə saxta bir güvən duyğusu verər.

İnsanlar nə üçün güvənmirlər? Bunun səbəbi sadədir; çünki insanlar öz zəkalarına, öz hərəkətlərinə güvənmirlər. Özü olmaq məsuliyyətini almaq yerinə, özünü bir yığına, topluma, dövlətə və ya bir qrupa təslim etmək daha asan görünür.

İnsanlar hər nə qədər azadlıq istəyir kimi görünsə də, içdən içə azadlıqdan qorxurlar. Məsuliyyət götürmək, hər hərəkətinin fərqində olma disiplini, aydınlanmaqdansa, asan yolu seçməyə üstünlük verir. İnsan, azadlıqla yolunu azacağını zənn edir. İnsan azadlıqdan qorxur. Çox az insan, həqiqətən azad olmağa, öz məsuliyyətini üzərinə götürməyə hazırdır. Bu günə qədər çox az insan öz rahat həbsxanalarından çıxmış vəziyyətdədir.

Sən qorxanda, özünə güvən duymayanda, varoluşa güvənməyəndə, şübhə su üzünə çıxar. Aldadılmaqdan qorxmaq, öz zəkanın, öz qəlbinin yoluna güvənməməyin, böyük güvənsizlik yaradır. Halbuki, güvən sənin sərhədlərini qaldırar. Daha axıcı, daha böyük, daha bütöv zəkaya və cəsarətə sahib olmağını təmin edər. Sən bütünlüyünü hiss edəndə daha dərin bir fərqindəliyə qovuşduqca böyük bir qəlbə gərək olur. Özünü qorumağın, sənin inkişaf etmə potensialını ortadan qaldırar, həyatı izləməyinə səbəb olar, bilinməyənə addım ata bilməzsən. Bilinəndən qurtulmaq, həqiqəti axtarmaq, özgürləşmək deməkdir.

Zəkana güvənirsənsə, bilinməyənə, yaradıcı olmağa, ürəyini açmağa, addım atmağa, yeni olana açıq olarsan. Güvənin, özünü qorumağa yönəlik yox, özünü gerçəkləşdirmək, öz məsuliyyətini üzərinə götürməyin üçün var olmuş olar. Bilinməyən, yeni olan insanın özünü gerçəkləşdirməsi üçün bir fürsətdir, içindəki yaradıcı gücləri sərbəst buraxması üçün bir hədiyyədir.

Şübhə, hər zaman müdafiə altındadır, güvən isə sənə hər qapını açar, hər fürsəti açıq saxlayar. Sənin fərqindəliyini kəskinləşdirməyini təmin edər. Hər nə olura olsun, hər nə gəlirsə gəlsin, öz zəkana güvənməyin, fərqindəliklə hərəkət etməyin, o mübarizəni, o riski qəbul etməyindir. Həyatın və yeninin, bilinməyənin gətirdiyi risklə qorxmaq və özünə şübhəqapanmaq, saxta səbəblər tapmaq yerinə həyata açıq olmaq, bundan coşğu duymaqdır.

Qorxu, insanın, ətrafına divarlar hörməsidir, özünə qapanmasıdır. O, davamlı olaraq daha çox bilgi, daha çox açıqlama, daha çox and istəyər. Qorxan bir insanın başqa bir insanla qurduğu ünsiyyət,  gerçək bir ünsiyyət, münasibət deyildir. O, özünə yönəlikdir, qorxuları tərəfindən idarə olunmaqdadır. O, başqasını həqiqətən tanımaq və ya anlamaqla bağlı deyil, özünü qorumaq, güvən altına alamaqla bağlıdır. Özünə qapanan bir insan, həyata və digər insanlara açıq deyil. Çünki, özünə güvənməyən bir insan başqalarından və münasibətlərindən daima şübhə duyar, qorxar.

Bilməmək, əslində, həyatın özüdür, həyat, bizi tam da bu cür istəyər. Bilməmək, riskə getmək, zəkanın verdiyi cavabı görməyin, reaksiyalarından  və keçmişdən, bilinəndən, şərtləndirmələrdən qurtulmağın üçün gərəkli olan torpaqdır. Güvən ağacı, ancaq belə bir torpaqda boy ata bilər. Bilinməyən, fərqindəlik üçün, hər hərəkətini fərq edərək gerçəkləşdirməyin üçündür.

Azadlıq, məsuliyyəti öz üzərinə götürməyin və hər sözündən, hər hərəkətindən, hər nəfəsindən məsul olmağın deməkdir. O, istədiyini etmək demək deyil, böyük bir disiplindir.

Həyatın anlamını tapmağa çalışmağın bir yararı yoxdur. Həyat, bir anlam yaratma fürsətidir. Həyat, qorxub gizlənmək, əsarət altında qalmaq, özünü zəncirləmək, keçmişə, bilinənə boyun əymək üçün deyildir. Həyat, yaşamağın, bilinməyəni və riski qəbul etməyin, özün olmaq məsuliyyətini üzərinə götürməyin, özgürləşməyin üçündür.

Sevgini anlamaq, sevgi dolu olmağını təmin etməz. Sən özünü anlamağa başlayıb qəbul edəndə, hərəkətlərinin, sözlərinin məsuliyyətini öz üzərinə götürəndə özünü sevməyə başlaya bilərsən. Sən sevgi ilə hərəkət edəndə, sevgi ilə axanda, sevgi, gerçək anlamını tapa bilər. Sevgi, sadəcə beş hərfli bir kəlmədir, sevmək isə öz təcrübəndir.

Bütün bilgilər borcdur, sən təcrübə etmədiyin müddətcə hamısı həqiqət haqqındadır, həqiqətin ətrafında dolaşmaqdır. Həqiqətə yaxın ola bilər, uzaq ola bilər, başqası üçün həqiqət ola bilər amma sən kəşf etmədikcə, sənin həqiqətin ola bilməz. Bilginin, bilməyin sonu yoxdur. Nə qədər bilirsən bil, yenə də əskik qalar. Bilgiləndikcə, anladığın tək şey, Sokrat kimi, heç bir şey bilmədiyin olar.

Bunu anladığın zaman, xaricdən gələn bilgi, sənin həqiqətin yerini tuta bilməz. Bir müddət sonra bilgilər səni dustağı halına gətirər, onlarsız hərəkət edə bilməməyə, daha çox öyrənməyə çalışarsan. Bunun sonu yoxdur. Bilgi səni daha fərqində, daha keyifli, daha minnətdar yaşamağına köməkçi olursa, şüurlanma yolunda sənin həqiqətlərinə çevrilərlər. Onlara açıqsan, təcrübə edirsən.

Öz şüurun üçün başqa reseptlər, başqa xəritələr, başqa rəhbərlər sənə sadəcə yolu göstərə bilər. Öz təcrübə etdikləri yolu, amma bu yolu gedəcək olan insan sənsən. Yolu bilməklə o yolda yerimək fərqli şeylərdir.

Açıqlamalar, daha çox bilgilər, hər zaman, tanış olanşübhədan hərəkət etmə istəyi… Halbuki, həyat bu andır və davamlı olaraq dəyişməkdədir. Heç bir şey eyni qalmaz. Varoluşda hər şey, davamlı olaraq yenilənər. Sən planlar edərkən həyat dəyişməyə, yenilənməyə davam edər. Həyat, tanış yollar yox, yeni yolculuqlardır. O böyük bir sirrdir, böyük bir mazcəradır, içinə atlamaq lazımdır.

Dünyada, hər kəs bir ailənin, dövlətin, dinin üzvü ikən, siyasi bir partiyanın tərəfdarı ikən, adətlərin, ənənələrin başqsısı altında ikən özgürləşmək mümkün  deyildir. Bunların hamısı bir güc mərkəzidir, bir qurumdur, bir iqtidardır. İnsanlar üçün durmadan saxta, süni güvən yaradıb bunun qarşılığında gerçək özgürlüyünü istəyər.

Bu qədər yurddaş, bu qədər oğul, bu qədər iman edən var amma dünya acı içindədir. Bu son dərəcə ironikdir, bu necə olur? Ortada, sözdə çox vətəndaş, övlad, iman edən var amma böyük bir xaos, böyük bir acı hakimdir.

İnsanlara, inanmaları, boyun əymələri, qaydalara uymağı öyrədilir. Güvən bir təcrübə yox, bir inanc olduğu zaman, bir alış-verişə, ticarətə çevrilər. Qarşılığında azadlığını təslim etdiyin bir alış-verişə… Təcrübə etmək, sorğulamaq, həqiqətin yoluna çıxmaq öyrədilməz.

Əsarət bəlkə səni tox saxlayar amma əsla gerçək bir məmnuniyyət verməz. Özünü gerçəkləşdirmədiyin hər an, başqalarının, minlərlə il öncəki fikirlərin, qanunların, sözlərin həyatını yaşayırsan, deməkdir. Səndən çox çox öncə varolmuş durumlara, sözlərə, insanlara boyun əyirsən, onlar sənə hökm edir.

Sənə, davamlı olaraq bir şeylərə inanmağın öyrədilər. Belə ki,  güvənin belə inanmaq olduğunu, inancla bağlı olduğunu söyləyərlər. Çünki heç kim sonsuza qədər şübhə ilə yaşaya bilməz, şübhə, insanı davamlı olaraq, narahat edər. Hər zaman sıxıntı içində, iztirabla yaşamaq çətindir. Sən də inanmağı seçərsən, bir başqasnın sözünə, hərəkətinə, bilgisinə inanmaq… Öz təcrübənə, zəkana yox.

Bir dəfə fərq etdiyin zaman, artıq, inancın ətinə, sümüyünə işləməsinə icazə verməzsən. Sən sorğulamadan, şərtlənmələrini fərq etmədən, şüursuz hərkət etməzsən. Şüur səni özgürləşdirər, təcrübə, həqiqətə çatmağın üçün bir fürsət təqdim edər.

Sən, bütün borc alınşübhəmış fikirlərdən, inanclardan, doqma və qadağalardan qurtulduğun zaman azadlıq səni içinə çəkməyə başlayar. Varoluşun təzə nəfəsi içini doldurar.

Artıq bir dilənçi deyilsən, bir kopiya deyilsən amma ilk dəfə özünsən.

Unutma ki, güvən fərdi, inanclar toplumsaldır. İnanclar dirədilər, güvəni heç kim sənə dirədə bilməz. İnancın içində hər zaman eləcə qalarsan, pəncərəni, qapını başqa sözlərə, başqa inanclara bağlayarsan. Öz inancının ən yaxşı olduğuna elə inanarsan ki, özün sorğulmaqdan, digər inanclardan üstün görərsən. Və ən kiçik bir təsrlik olduğu zaman, inancın sarsılmağa başlayar. O, sevdiyin birini itirməyin qarşısında itirsə, o hər hansı bir tərslik halında sənə acı verirsə, sənin həqiqətin olmamışdır. Birdən inancsızlıq hər tərəfini əhatə emişdir, şübhələr, su üzünə çıxmışdır. Əslində, sən inanmırdın, inandığın hər nə isə onunla alış-veriş halında idin. Səni qoruduğu, sənə yaxşı olduğu müddətcə özünü aldadırdın.

İnancdan və inancsızlıqdan azad ol. İnancın yox ola bilər amma güvənin yox edilə bilməz. İnanc, səni davamlı olaraq dayandırar, sənin gerçəyə, sorğulamağa arxa çevirməyini istəyər. İnanc, şübhəni də dayandırmaq istəyər, bir tiryək, bir dərman kimi keçici olaraq acını sakitləşdirə bilər. O sənin həqiqətin olmadığı müddətcə sadəcə bir vəddən ibarətdir. Durmadan bir şeylər vəd edər amma gerçəkləşdiyi heç görülməmişdir.

Hər qaranlığın sonunda günəş doğular. Hər kəs bu yolculuğu edərək həqiqətə çata bilər. Bu yolculuğu, sənin üçün başqası edə bilməz, sənə necə olacağı mövzusunda bir xəritə çəkə bilməz. Yolunu sən özün çəkməlisən. Şübhə və qorxu normaldır, lakin ona yapışıb qala bilməzsən. Şübhə və qorxu dolu olmaq, yaşamaq yox, hər gün ölməkdir. Bilinməzi və riski qəbul etdiyin zaman zəka, fərqindəlik və azadlıq başlayar.

Yolculuq uzun və çətin ola bilər amma azadlıq hamısına dəyər.

Mənbə: blog.milliyet.com.tr
Hazrıladı: Fidan Aslanova 

 

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: +10 (from 14 votes)

Fidan Aslanova

Fitret.az idarəçisi

 
Facebook