NARAHATLIQ HİSSİNİN SƏBƏBLƏRİ

Xüsusi

Psixoloji narahatlıq hissi – həyəcan, stres, panik ataka, sosial fobiya kimi problemlərə gətirib çıxarır. Aşağıda sadalanan səbəblərdən bəziləri bir-birinə bağlı olan səbəblərdir. Sizin narahatlığınız bu səbəblərdən birinə və ya bir neçəsinə, hətta hamısına da bağlı ola bilər. Səbəbləri aydınlaşdırdıqdan sonra hamısının birdən olmamaq şərtilə üzərlərində işləmək olar. Bəzən, sadəcə problemi yaradan səbəbin fərqində olmaq belə, problemin yüngülləşməsinə, hətta yox olmasına kömək edə bilir. 

1.   Qorxaqlıq
2.  Ölüm qorxusu
3.   Fiziki acı qorxusu
4.   Xoşbəxtlik qorxusu
5.   Utancaqlıq, çəkingənlik
6.   Cinsəllik qorxusu, utancaqlığı və çəkingənliyi
7.   Cəsarət çatışmazlığı, cəsur ola bilməmək
8.   Özünü qəbul etməmək və sevməmək
9.   Xarici görünüşünü qəbul etməmək və sevməmək
10.  Özünü dəyərsiz, önəmsiz  hiss etmək
11.   Özünü başqaları ilə müqayisə etmək
12.   Mükəmməlliyyətçilik
13.   Özünə güvənməmək – sağlamlığına, ağlına, gücünə, bacarığına, savadına, gözəlliyinə, potensialına güvənməmək
14.   Həyata güvənməmək
15.   Həyata, bilinməyənə, təcrübələrə, yeniliklərə açıq olmamaq
16.   Tənbəllik, iradəsizlik, komfort zonanın xaricinə çıxa bilməmək, passiv həyat tərzi, monoton həyat tərzi, fiziki.. psixoloji.. ruhsal baxımdan yalnış həyat tərzi, məsuliyyətsizlik, təxirə salma vərdişi, şəxsin həyatında kifayət qədər sosiallığın olmaması, qaçınma davranışları
17.  Səbrsizlik
18.  Tələskənlik
19.  Anı yaşaya bilməmək
20.  Keçmişdə və ya gələcəkdə yaşamaq, gələcək barəsində narahatlıq
21.  Mənfi düşünmək, mənfi düşüncələr
22. Başqalarının nə düşündüyünü önəmsəmək
23. Həddindən artıq düşünmək

Müəllif: Fidan Aslanova

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: +2 (from 2 votes)

Fidan Aslanova

Fitret.az idarəçisi

 
Facebook

SOSİAL FOBİYA HAQQINDA POZİTİV BİR SÖHBƏT :)

Xüsusi

Əvvəla qeyd etmək istəyirəm ki, yazının adını təsadüfi seçməmişəm. Sosial fobiya vəziyyətinə pozitiv yanaşma çox önəmli və təsirlidir.

Öncəliklə əgər sosial fobiya yaşayan birisinizsə, bunun fərqində olun və qəbul edin. Amma qətiyyən bu vəziyyəti problem olaraq görməyin! Qəbul etmək və problem olaraq görmək fərqli şeylərdir. Qəbul etmək yaxşıdır, qəbul edin. Amma problem olaraq görməyin. Bu, vəziyyəti daha da çətinləşdirməkdən başqa bir işə yaramayacaq. Sosial fobiyamız olduğunu problem etdiyimiz halda, həyatda bir addım geridə olduğumuzu və eləcə də hər zaman bir addım geridə olacağımızı, bədbəxt olduğumuzu düşünəcəyik. Hər dəfə bu vəziyyəti yaşadıqdan sonra acı çəkəcək, depressiyaya düşəcək, qayğı yaşayacaq, özümüzə nifrət edəcək, özümüzü sevə bilməyəcək, qaçıb gizlənəcək, uzaqlaşacaq,  geriyə gedəcəyik. Və ya problemi həll etməyə çalışacağıq, hər dəfə, özümüzdən asılı olmadığı halda, “növbəti dəfə belə etməyəcəm.. belə olacam” filan kimi sözlər verəcəyik və yenə də qaçınılmaz olaraq uğursuz olub özümüzü pis hiss edəcəyik. Bu mövzuda çalışıb çabalamaqla vəziyyəti düzəldə bilməz, əksinə daha da ağırlaşdıra bilərik. Yaşadığımız vəziyyət narahatlıqdır. Rahat olmağa çalışmaq isə son dərəcə yalnış bir səydir. Çünki çalışmaqla heç vaxt rahat ola bilmərik. Rahatlıq, onsuz da çalışmama halıdır. Rahatsansa, rahatsan. : ) Vəziyyəti qəbul etmək isə tamamilə fərqli bir şeydir. Necə deyərlər, qəbulda bərəkət var. Həqiqətən də belədir. Sosial fobiya yaşayan biri olduğumuzu qəbul etdiyimiz zaman, qeyd olunan mənfi şeyləri yaşamaqdan yan keçəcəyik. Yaxşı bəs, qəbul etdiyimiz zaman bir daha sosial fobiya yaşamayacağıqmı? Əlbəttə ki, yaşayacağıq. : ) Narahat olmayın, belə də olmaldır, işlər tam qaydasında gedir. Amma iş orasındadır ki, yaşayacağımız sosial fobiyanın dərəcəsi və sıxlığı getdikcə azalacaq və nəhayət xoşbəxt sonluq, yox olacaq. : ) Amma xoşbəxtlik sadəcə sonda olmayacaq. Sosial fobiya yaşadığımız dövrlərdə də olacaq. Qəbul etdiyimiz zaman anı yaşayacağıq. Nə, keçmişdə yaşadığımız sosial fobiya vəziyyətlərinə ilişib qalaraq özümüzü bədbəxt edəcək, nə də bir də bunu yaşamamaq üçün gələcəklə bağlı planlar quracağıq, çalışacağıq. Lakin qəbul etmək, tam olaraq heç bir şey etməmə vəziyyəti də deyil. Bəhs etdiyim qəbul, müsbət anlamlı bir qəbuldur. Çarəsizlikdən sığınıdığımız mənfi anlamlı bir qəbullanma deyil. Yaradıcı, produktiv bir qəbul olub, yetkin bir reaksiyadır. Edəcəyimiz şeyləri də problem həll etmək üçün etmirik, çünki ortada bir problem yoxdur, sosial fobiya vəziyyətini problem olaraq görmürük. Sadəcə olaraq müsbət anlamlı qəbulla birlikdə təbii olaraq ortaya çıxan təmkinli əməklər verməyə başlayacağıq. Bu əməklərdən sonra da sosial fobiya yaşadığımız zaman bunu özümüzə problem etməyəcəyik. Bu əməklər sosial fobiya yaşadığımız anda və növbəti dəfə sosial fobiya yaşamamaq üçün verilmir. Konkret bir gözləntimiz yoxdur. Bu əməklər, sosial fobiya yaşadığımızın, sosial fobiya yaşayan bir insan olduğumuzun fərqinə vardıqdan sonra, sosial fobiya yaşamadığımız zamanlarda inkişafa söykənən, daha geniş bir zamana yayılan təlaşsız addımlardır.

Sosial fobiya yaşayan bəzi insanlar, həll yolu olaraq içkiyə və siqaretə müraciət edir və bəziləri getdikcə hətta bu və bu kimi vasitələrin aludəçisinə çevririrlər. Əslində hər kəs, bu mövzu ilə bağlı bu yollara əl atmağın ən pis seçim olduğunun fərqindədir. Beləliklə, bu versiyanı unudun getsin və ya artıq gecdirsə, fərqindəliyinizin səsinə qulaq asın. Daha məsum alternativlər var. : )
Nizamlı idman, nəfəs, yoga, streching  məşqləri edin. Meditasiya ilə məşğul olun.
Gedəcəyiniz yerlərə daha erkən gedin.
Açıq havada daha çox vaxt keçirin.
Tez-tez topluluq içində olmağa çalışın.
Özünüz üçün telefon zəngləri, görüşlər, foto və kamera çəkilişləri  təşkil edin.
Mümkün qədər çox sayda fərqli məkanlarda olun.
Filmlərə baxın və insanları, onların davranışlarını diqqətlə izləyin.
Komplekssiz, özünə güvənən, rahat insanlarla dostluq edin, onlarla çox vaxt keçirin.
Aktiv həyat tərzi keçirin.
Beyin sağlamlığınıza diqqət edin.
Müsbət əhval-ruhiyyə yaradan kompozisiyaları tez-tez dinləyin.
İnternet, xüsusilə də sosial şəbəkə istifadənizi dügün tənzimləyin, əks təqdirdə sosial fobiyaya daha meyilli olarsınız.
İnsanların olduğu, hətta insanların çox olduğu yerlərdə kitab, qəzet və s. oxuya biləcəyiniz bir şeylər oxuyun.
Dik durun.
İnsanları gözünüzdə böyütməyin və eləcə də özünüzü gözünüzdə kiçiltməyin.
Rəqsə gedin.
Bəzi insanlara sosial fobiyanız olduğunu söyləyin, bəzən bundan bəhs edin.
Hər fürsətdə insanlarla ünsiyyət edin.
Yuxu sağlamlığınıza fikir verin.
İnsanlarla göz təması qurun.
Bayırda, fərqli məkanlarda bir şeylər yeyin, için.
Tez-tez güzgüyə baxmayın.
Tez-tez bədəninizi incələməyin.
“İlk addım”lar atın.
Heç vaxt etmədiyiniz və ya etməyəcəyiniz yaxşı bir şeylər etməyə başlayın.
Əslində sosial fobiya yaşayan insanlar, bəzi müsbət şeyləri beyinlərinə oturtmalıdırlar və bəzi məsələləri beyinlərində həll edib bitirməlidirlər. Sosial fobiya müxtəlif səbəblərdən qaynaqlanır və bu səbəblərdən biri də mənfi, yalnış fikirlərimiz, düşüncələrimiz, qavrayışımız, psixologiyamızdır. Oralarda təmizlik işləri aparmaq çox faydalı ola bilər. : )
Həyat tərzinizi mümkün qədər yaxşılaşdırmağa çalışın.
Bir çoxları kimi, sizin də xoş görünüşlü, dəyərli, önəmli biri olduğunuzu bilin.
Psixologiya ilə maraqlanın.
İşə əyləncə kimi baxın. Bəzi şeyləri sınaqdan keçirib, kiçik uğurlar əldə etdikdən.. pozitiv hiss etdikdən sonra bu sizə motivasiya verəcək və maraqla müxtəlif  maraqlı təcrübələri davam etdirmək istəyəcəksiniz.
Ən əsası isə!… Boş verin. : ) Ciddi qəbul etməyin. : ) Bir şeyi nə qədər ağlınıza ilişdirib, fikirlərinizdə dolaşdırsanız, bir o qədər çətinləşdirərsiniz və boş verdiyiniz qədər asanlaşdırarsınız. ; )

Sosial fobiya yaşadığınızdan dolayı inkişafınıza söykənən təmkinli addımlar atacağınız zaman, birdən-birə, necə maraqlı bir həyat yaşadığınızın, hətta elə yeni yeni həqiqətən yaşamağa başladığınızın  şahidi olacaqsınız. ; ) Uğurlar.. : )

Müəllif: Fidan Aslanova 

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: +7 (from 7 votes)

Fidan Aslanova

Fitret.az idarəçisi

 
Facebook

UTANCAQLIQ PROBLEMİ

Utancaq bir insansınız? Utancaqlıq, ətrafınızda insanlar olduğu zaman, gərgin və bacarıqsız hiss etməkdir. Kim oluruqsa olaq, elə vaxtlar olur ki, hamımız utancaqlıq hiss edirik. Məsələn, iş yerindəki ilk gününüzdə, bir yığıncağa qatıldığınız zaman və ətrafınızda olan hər kəs yad ikən ya da xoşunuza gələn bir əks cinsdən olan insanın yanında olarkən, hətta dinləyici kütləsinin qarşısında çıxış edərkən hamımız bu hissi duyarıq.

Utancaqlıq, ətrafınızda insanlar olduğu zaman, gərgin və bacarıqsız hiss etməkdir.

Utancaqlığın əlamətləri nələrdir?

Utancaq olduğumuz vəziyyətlər qarşısında bir sıra fiziki əlamətlər ortaya çıxır. Bunlar, üzün qızarması, tərləmə, ağız quruluğu, döyüntü, nəfəs kəsilməsi, nəfəs darlığı, mədə-bağırsaq sistemində narahatlıq, əzələ gərginliyi, titrəmə kimi problemlərdir. Bu əsnada ağıldan keçən düşüncələr “gücsüzəm, çirkinəm, bəyənilmirəm, sevilməyə layiq deyiləm, səhv etməməliyəm, mükəmməl olmalıyam, qayğılı olduğumu bəlli etməməliyəm, rahat davranmalıyam, qüsursuz görünməliyəm, hər kəs tərəfindən bəyənilməliyəm” kimi düşüncələrdir.

Utancaqlıq hissi ilə qarşılaşdığımız zaman, çoxumuz, özümüzü qorumaq üçün müəyyən bir davranışlar formalaşdırırıq. Kimimiz təkcə dayanmağa üstünlük veririk. Bəzilərimiz içinə qapanır. Bəziləri isə, bu vəziyyətdən tamamilə qurtulmağa cəhd edir. Bu kimi davranışları davam etdirmək, sizi, rahat hiss etdirsə də, bunlar, tam olaraq müsbət davranışlar deyil. Məsələn, sizi utandıran bir vəziyyətdən qaça bilərsiniz, lakin bu davranışlarınız sadəcə öz beyninizdə qurduğunuz rahatlıqdan artıq bir şey deyil. Yad adamlardan və sosial dəvətlərdən qaçdığınız müddətdə günün sonunda yenə eyni insan olaraq qalırsınız. Yəni nə özünüzü inkişaf etdirə bilirsiniz, nə də yeni sosial əlaqələr qura bilirsiniz.

Bu cür davranışlardandan qaçmaq əvəzinə, niyə də utancaqlığınıza qalib gəlmək üçün çalışmayasınız?

UTANCAQLIĞA SƏBƏB OLAN ŞEYİN NƏ OLDUĞUNU TAPIN- Utancaqlığınıza səbəb olan vəziyyətlər nələrdir? Əslində, hər zaman utancaq deyilsiniz. Məsələn, ən yaxın dostunuzun yanında olarkən, ətrafınıza yönəlməkdə və özünüz kimi davranmaqda daha rahatsınız.  Utancaqlığınız, sadəcə müəyyən bir vəziyyətlərdə baş qaldırır.

Utancaqlığınıza nəyin səbəb olduğunun fərqinə varmaqla başlayın. Əvvəllər, utancaqlığınıza səbəb olan beş vəziyyəti müəyyən edin. Məsələn, yad bir adamla tək qaldığınız zaman, bəzi müəyyən mövzular haqqında danışarkən ya da böyük bir insan kütləsinin içində olduğunuz sizi utandıran vəziyyətlər kimi. Sonra bu vəziyyətləri analiz edin. Bu vəziyyətlərdə sizi utandıran şeylər nə ilə əlaqədardır? Bilməlisiniz ki, utancaqlıq duyğusunun başında güvənsizlik duyğusu yatır. Özünüzü rahat hiss etməmənizə səbəb olan şeyin nə olduğunu tapsanız, bu baxımdan nələrsə edə bilərsiniz.

Utancaqlıq hiss etdiyiniz yerdən qaçaraq qurtulmağa çalışmayın.

ÖZÜNÜZƏ GÜVƏNMƏDİYİNİZ MÖVZULARDA ÖZÜNÜZÜ İNKİŞAF ETDİRİN- Güvənsizlik hiss etdiyiniz vəziyyətləri müəyyən etdikdən sonrakı mərhələ bu mövzuda bəzi addımlar atmaqdır. Məsələn, iş yerində təqdimat etmək sırası sizə gələndə, utancaq ola bilərsiniz. Əgər problem budursa, təqdimat etmək bacarıqlarınızı inkişaf etdirə bilərsiniz. Bu mözvu üzərində təkrarlı olaraq  praktika edin. Güvənsiz hiss etdiyiniz vəziyyətlərlə bağlı özünüzü inkişaf etdirməyə nə qədər çox vaxt ayırsanız, utancaqlığınız da təbii olaraq o qədər itəcəkdir.

GÜCLÜ TƏRƏFLƏRİNİZİ MÜƏYYƏN EDİN-Bir çoxumuz hansı mövzularda yaxşı olduğumuza diqqət etmək yerinə, yaxşı olmadığımız mövzulara diqqət edirik. Bu səbəblərdən, özümüzdə, ətrafımızdakıları təsirləndirəcək bacarıqlar olmadığını düşünərək özümüzü bacarıqsız hiss edirik. Artıq bundan əl çəkib, güclü olan tərəflərimizə diqqət vermənin vaxtıdır.

Hansı mövzuda yaxşısınız? Keçmişdəki uğurlarınız nələrdir? Bacardığınız üçün həqiqətən qürur duyduğunuz şeylər nələrdir? Bunları müəyyən etmək üçün bir az vaxt sərf edin. Yaxşı olduğunuz mövzulardan ibarət uzun siyahını görəndə təəccüblənəcəksiniz. Əslində, artıq alışdığınız üçün fərqində olmadığınız, özünüzə xas çox gözəl şeylər var.  Yaxşı olduğunuz yönlərin fərqinə varmaq, özünüzə olan güvəninizi artırmağınıza kömək edər. Unutmayın ki, əslində hamımız öz içimizdə qazanan tərəfik.

DİGƏR İNSANLARI MÜŞAHİDƏ EDİN-Utancaqlığınızdan qurtulmağın bir yolu da ətrafınızdakı insanların davranışlarını müşahidə etməkdir. İnsanların sizi necə qəbul etməsi mövzusunda narahatçılıq keçirdiyiniz müddəti azaldın (yadınıza salın ki, bunların hamısı əslində, sizin beyninizdədir) və ətrafınızı izləyərək digər insanların sosial davranışlarını müşahidə edin. Nə deyirlər? Necə hərəkət edirlər? Onlardan nə öyrənə bilərsiniz? Öyrəndiyiniz bu şeyləri gələcəkdəki davranışlarınıza necə uyğunlaşdıra bilərsiniz?

Utancaqlıq hiss etdiyiniz yerdən qaçaraq qurtulmağa çalışmayın. Nəticədə, bu sizin utancaqlığınıza çarə olmayacaqdır. Bu vəziyyətlə üzləşməyə çalışın. Sizi qorxudan bu vəziyyəti, inkişaf etmək üçün  köməkçi bir  lövhə olaraq istifadə edin. Və özünüzdən soruşun: Niyə belə hiss edirəm? Mənim belə hiss etməyimə səbəb olan şey nədir?

Çoxlu insan olan və tanımadığınız bir yerdəsiniz və özünüzü olduqca gərgin hiss edirsiniz. Bütün fikriniz  özünüzdədir. Bu vəziyyətdən uzaqlaşaraq diqqətinizi ətrafınızda olan insanlara verin. Bəlkə ətrafda sizin kimi utancaqların olduğunu görmək sizi rahatlada bilər.

Bir şeyin fərqində olmaq, onu düzəltməyin yarısıdır. Utancaqlığınızın, özünüzün, nəyin sizi narahat etdiyinin fərqinə varın. Sizi qorxudan nədir? Bütün cavablar sizdədir. Siz sadəcə eşitmək istəyin.

Utnacaqlıq və bunun nəticəsi olan gərginlik hiss etdiyiniz an dayanın. Özünüzü pisləmək yerinə sizə aid olan bu duyğunu sevin, onu görməməzlikdən gəlməyə çalışmayın. Onu görməməzlikdən gəlməyə çalışdıqca hələ çox hadisə sizin utancaqlığınızı ortaya çıxarmağa çalışacaq. O hisslərin içinizdə olduğunu qəbul  edin. Özünüzü bir az da olsa rahatlanmış hiss edirsiniz?

Mənbə:  www.probilgi.com; www.listemiste.com; www.pudra.com
Hazırladı: Fidan Aslanova

 

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: +38 (from 42 votes)

Fidan Aslanova

Fitret.az idarəçisi

 
Facebook

QORXU VƏ FOBİYA

fobiyaQorxu hissi hər birimizə yaxşı tanışdır. Yenicə doğulmuş körpənin təhlükəylə bağlı keçirdiyi ilk hiss qorxudur. Hər bir canlı varlığını təhdid edən və ya təhdid riski daşıyan varlıq və ya hadisə qarşısında bu hissi keçirir. Qorxu başqa hisslər kimi idarəedici və siqnalverici funksiya daşıyır. Sevinc hissi kimi qorxu hissi də insana lazımdır. Qorxu bəzən insanı ağılsız və məsuliyyətsiz hərəkətlərdən saxlayır. Ancaq qorxu müəyyən bir dozada olmalıdır. Qorxu hissinin davamlı olması və kəskinləşməsi işlərin yolunda getmədiyini göstərir. Qorxu bir təhlükə və ya təhdid anında hiss edilən bir gərilim, bu vəziyyətdən qaçma, yaxud da mübarizə aparma ilə əlaqəli, ürək döyüntüsü, əzələlərdə gərginlik və s. hisslərlə özünü biruzə verən bir həyəcan halıdır. Qorxu insanın gündəlik həyatında rahatlığını əlindən alırsa, bir özəllik qazanır. Qorxunun dayanıqlı şəkildə yaranması artıq Fobiyadır.
Fobiya sözünün kök anlamı “phobos”-latınca “dəhşət” deməkdir. Yunan mifalogiyasında “phobos” “dəhşət tanrısı” anlamındadır.
Fobiya müxtəlif vegetativ hallarla müşayiət olunan, geniş yayılmış əsəb pozuntusudur. Uzun müddət davam edərsə nevrozlara səbəb ola bilər. Fobiyası olan insanlara fobik deyilir. Fobiyalar müxtəlif yaş dövrlərində özünü göstərə bilər. Hələ körpə uşaqların qəfil səslərdən diksinməsi, kiçik yaşlı uşaqlarda ən çox görülən qaranlıq qorxusu buna misaldır. Kiçik yaşlı uşaqların qaranlıqla qorxudulması, qaranlıqda qorxulu varlıqların olmasına inandırılması onlarda dayanıqlı qorxuların yaranmasına səbəb olur. Ümumiyyətlə mütəxəssislərin fikrincə,  fobiyaların yaranmasına əsas səbəb insanların uşaqlıqda keçirdikləri qorxu, sarsıntı kimi hisslər ola bilər.
Hər insana fobik demək olarmı?

fobik

Qorxunun dayanıqlı şəkildə yaranması artıq Fobiyadır.

Fobik insan özündə qorxu yaradan obyektlə qarşılaşdığında ürək döyüntüsü, gücsüzlük, nəfəs darlığı, ağız boşluğunda quruma, titrəmə, əl-ayaq keyiməsi hiss edir. Bu bəzən ürəkkeçmə ilə müşahidə olunur. Fobiyalar qadınlarda kişilərə nisbətən üstünlük təşkil edir. Çox zaman fobiyaların bir pozuntu yox, sadəcə insanın xarakterik xüsusiyyəti kimi anlaşılması fobiklərin mütəxəssisə müraciət etməsinin qarşısını alir. Elə bu səbəbdəndir ki, fobiklərin sayı tam müəyyən deyil. Ancaq  elmi araşdırmalar 20-30% -dən aşağı olduğunu göstərir. Psixoloqlar fobiyaları bəsit və qarışıq olmaqla iki yerə ayirirlar.
BƏSİT FOBİYALAR -tam bəlli olan obyektdən qorxmadır.İlandan qorxma,yüksəklikdən qorxma və s.
QARIŞIQ FOBİYALAR-çox tərəflidir. İnsanlar arasında,yad adamlarla ünsiyyət zamanı və s. Qarışıq fobiyalardan ən geniş yayılanı sosial fobiyadır.
SOSİAL FOBİYA
Sosial fobiya insanın başqaları ilə münasibətlər zamanı alçalacağı, utanacağı ilə bağlı davranış qorxusudur. Bu tip insan  başqaları ilə münasibətləri zamanı etməli olduqları hərəkətlərdən çəkinirlər və bacardıqca bu vəziyyətə düşməkdən qaçırlar. Ümumi yerlərdə yemək yeməkdən, telefonla danışmaqdan, fikirlərini bildirməkdən qorxurlar. Ən böyük çətinliklər başqalarının qarşısında danışmaq, görüşlərdə iştirak etməkdir. Bu insanlar qarşı tərəfin onların keçirdiyi hissi anlayacağından qorxurlar. Sosial fobiya insanın həm şəxsi,həm də iş həyatında böyük çətinliklər yaradır. Sosial fobiyanın təməlində “Başqası nə deyər?” sualı durur. Başqaları tərəfindən günahlandırılmaq qorxusu həyatı iflic halına salır. Hər on nəfərdən birində həyatın müxtəlif dövrlərində sosial fobiyaya rast gəlmək mümkündür. Bu vəziyyət şəxsiyyət xüsusiyyəti kimi qiymətləndirilir. Amma şəxsə böyük narahatlıq gətirirsə mütəxəssisə müraciət etmək lazımdır.
Sosial fobiyanın əlamətləri:
-Üz qızarması
-Ürək döyünməsi
-Əzələlərdə gərginlik
-Əl titrəməsi
-Sinədə sıxıntı hissi
-Həddən artıq tərləmə
-Mədədə rahatsızlıq hissi
-Baş ağrısı

Sosial fobiyanı ortaya çıxaran səbəblər:
-Əks cinslə dialoqda olmaq;
-Bir an üçün diqqət mərkəzində olmaq;
-Bir iş görərkən başqaları tərəfindən izlənmək;
-Qonaq qarşılamaq;
-Kiməsə zəng etmək;
-Tanımadığı insanla tanış olmaq;
-Çoxluq içində yemək yemək;
-İnsanlar qarşısında çıxış etmək;

Beləliklə, gerçəkdə qorxu yaratmayacaq obyektə qarşı qorxunun yaranması insanın yaşamında böyük çətinliklər yaradır. Əsas çətinlik insanın qorxunudan qaçmasıdır. Vacıb olan qorxunun üzərinə getməkdir. Vaxtında mütəxəssisə müraciət etmək lazımdır. Fobiyanın müalicəsində dərman və psixoterapiyadan istifadə olunur. Dərmanlar sakitləşdirici və antidepressant təsirli dərmanlar ola bilər. Müalicə zamanı psixoterapevt həmin şəxsin qorxu ilə üzləşməsinə şərait yaratmalıdır. Şəxsin qorxu yaradan obyekt üzərinə getməsi, həmin an nələr yaşadığı, onunla necə başa çıxa biləcəyi istənilir.

Hazırladı: Psixoloq Rübabə

VN:F [1.9.16_1159]
Rating: +96 (from 96 votes)

Psixoloq Rübabə

Fitret.az yazarı. Psixoloq.

- Sayt ünvanı